USG tarczycy to nieinwazyjne, bezpieczne badanie pozwalające na szybkie i dokładne określenie wielkości, kształtu, rozmiaru, położenia gruczołu tarczycy.
Tarczyca jest gruczołem dokrewnym, nieparzystym o niewielkich rozmiarach.
Najważniejsza rola tarczycy – wytwarzanie hormonów tarczycowych (tyroksyna, trójjodotyronina, kolicytomina). Regulują one gospodarkę wapniowo-fosforową organizmu wpływając na metabolizm, a także na prawidłową pracę narządów płciowych, układu sercowo-naczyniowego, regulację wzrostu człowieka.
Wszelkie nieprawidłowości w jej funkcjonowaniu objawiają się różnymi dolegliwościami.
Objawy niedoczynności tarczycy
- przyrost masy ciała, suchość skóry, zmęczenie, ospałość, poczucie zimna, wypadanie włosów, zaparcia, niskie ciśnienie tętnicze, zwolniona praca serca.
Objawy nadczynności tarczycy
- nadmierna potliwość, spadek masy ciała, nadpobudliwość, przyspieszona praca serca, wzrost ciśnienia tętniczego, biegunki.
Badanie USG dostarcza ważnych informacji o pracy tarczycy oraz obecności zmian ogniskowych
- może wykazać wielkość guzka tarczycy,
- może wykazać czy jest on wypełniony płynem czy ciałem stałym,
- może wykazać czy guzek jest łagodny czy ma cechy sugerujące raka tarczycy,
- dostarcza informacji na temat nieprawidłowego unaczynienia oraz zmian w strukturach tarczycy.
Wczesne wykrycie patologii pozwala na szybkie i skuteczne leczenie i chroni przed następstwami zaburzeń gospodarki hormonalnej.
Tarczycę warto badać co około 2 lata.
Jeżeli niepokojące objawy występują wcześniej, nie należy zwlekać z decyzją o zgłoszeniu się na badania i skonsultowaniu wyników z lekarzem.
O regularnych badaniach szczególnie powinny pamiętać osoby, które mają w rodzinie przypadki pojawienia się raka tarczycy.
Profilaktyczne badanie USG, badania genetyczne są pomocne w określeniu czy jest się nosicielem zmienionego genu, jego mutacji, który zwiększa ryzyko rozwoju choroby.
Wskazania do USG
- obciążenie genetyczne do wystąpienia patologii tarczycy
- diagnostyka chorób np. Hashimoto
- widoczne zmiany w kształcie szyi, zaczerwienienie skóry nad gruczołem, powiększenie, zgrubienie węzłów chłonnych
- duszności
- kłopoty z połykaniem bez stwierdzonej przyczyny
- badanie profilaktyczne
- badanie kontrolne w istniejących już schorzeniach tarczycy
- objawy nadczynności lub niedoczynności tarczycy
- wykluczenie nowotworu.
Przebieg badania
- Przed badaniem nie należy pić napojów zawierających kofeinę oraz nie palić. Zaleca się spożyć tego dnia lekki posiłek.
- USG tarczycy to bezpieczne badanie diagnostyczne, które nie wywołuje efektów ubocznych, można je powtarzać.
- Badanie poprzedza krótki wywiad dotyczący charakteru zgłaszanych przez pacjenta dolegliwości. W celach porównawczych warto zabrać ewentualnie wcześniej wykonane badania.
- Badanie przebiega w pozycji leżącej na plecach.
- Przed badaniem należy zdjąć biżuterię oraz elementy odzieży zasłaniające szyję.
- Lekarz przykłada głowicę aparatu USG do badanego obszaru ciała, który pokryty jest specjalnym żelem poprawiającym przewodnictwo fal dźwiękowych, a następnie przesuwa ją w różnych płaszczyznach. Fale odbite przez badany narząd wracają do głowicy, która przetwarza je na obraz diagnostyczny. Badane tkanki są widoczne w czasie rzeczywistym na ekranie monitora, co pozwala lekarzowi od razu dostrzec ewentualne nieprawidłowości w budowie, rozmiarze, strukturze tarczycy, świadczące o mogącym się toczyć procesie zapalnym.
- Badanie trwa kilka minut.
- Po zakończeniu badania specjalista radiolog omawia wyniki i przekazuje pacjentowi ich opis wraz ze zdjęciami.
- Profilaktyka USG tarczycy pozwala monitorować stan pracy tego narządu oraz szybko wykryć ewentualne nieprawidłowości w jego pracy i wdrożyć odpowiednie postępowanie medyczne.
Badanie wykonuje: lek. med. radiolog Marta Cieplak

