Stomatologia – dzieci

Wizyta adaptacyjna

Warto pamiętać, że wizyta adaptacyjna – chociaż najważniejsza – nie służy przeprowadzeniu konkretnego zabiegu. Podczas niej dziecko ma się oswoić z gabinetem i działaniami, które podejmuje lekarz – sprawdzaniem stanu zębów, itp.

To pierwszy, ale bardzo ważny krok w stronę profilaktyki próchnicy i kształtowania dobrych nawyków w zakresie zdrowia jamy ustnej- na leczenie przyjdzie jeszcze czas.

To bardzo ważne, ponieważ jeśli rodzice zgłoszą się z dzieckiem do gabinetu dopiero w chwili, kiedy potrzebne będzie leczenie , w przyszłości – nawet do końca życia- dziecko może odczuwać lęk przed zabiegami dentystycznymi, czyli cierpieć na tzw. dentofobię.

Wiedząc, że to od rodziców zależy, czy dziecko będzie miało zdrowe i ładne zęby, a także że młody człowiek uczy się poprzez naśladowanie, wizyty kontrolne w gabinecie stomatologicznym warto na stałe wpisać do kalendarza całej rodziny.

Ortodoncja  jest dziedziną stomatologii zajmującą się profilaktyką i leczeniem wad zgryzu, wad szczękowo – twarzowych u dzieci, młodzieży oraz dorosłych.

• W języku potocznym ortodoncja określana jest jako proces prostowania zębów, na skutek zachodzenia zębów dolnych na górne.
• Dbanie o piękny uśmiech jest dziś bardzo modne, na rynku jest dostępnych bardzo wiele rodzajów aparatów bardziej lub mniej widocznych.
• Postęp w dziedzinie ortodoncji sprawił, że dziś noszenie aparatu stało się niemalże taką samą normą jak korygowanie wad wzroku za pomocą okularów.

Ważne, by rozpocząć leczenie u dziecka jak najwcześniej, gdy wady zgryzu się jeszcze nie utrwaliły. Proces leczenia będzie łatwiejszy, a i jego wyniki końcowe będą lepsze.

• Wstępnej oceny zgryzu u małego pacjenta dokonuje stomatolog dziecięcy w czasie pierwszej wizyty w gabinecie stomatologicznym lub pediatra na wizycie kontrolnej np. na bilansie dziecka.
• Jeżeli u dziecka zostanie zdiagnozowana wada zgryzu klasyfikująca się do leczenia ortodontycznego na wizytę do specjalisty dobrze jest się udać z dzieckiem gdy ma 8-12lat. U młodszych dzieci leczenie ortodontyczne przeprowadza się w sytuacjach, gdy wada zgryzu utrudnia codzienne funkcjonowanie.

Leczenie wad zgryzu u dzieci polega zazwyczaj na noszeniu aparatu ortodontycznego. O jego wyborze decyduje rodzaj wady i charakter wykrytych przez specjalistę problemów.

• Aparat ortodontyczny pozwala wyeliminować różne wady w uzębieniu, ale należy pamiętać, że jego noszenie wymaga dyscypliny i cierpliwości jaką musi się wykazać młody pacjent.

Rola rodzica  jest istotna. Rodzicu-  ważne, abyś dbał i zachęcał dziecko do przestrzegania zaleceń specjalisty, kreśląc przed nim wizję pięknego, zdrowego uzębienia.

• Zachęcamy do odwiedzin naszego gabinetu ortodontycznego w CMZ, w którym nasi specjaliści doradzą  jakie podjąć działania, by Twoje dziecko zachowało nie tylko piękny uśmiech, ale też uniknęło w przyszłości wielu chorób wywoływanych przez niewłaściwe ustawienie zębów w jamie ustnej.

Zakres opieki ortodontycznej:

• profilaktyka wad zgryzu
• leczenie aparatami ruchomymi dzieci
• leczenie aparatami stałymi dzieci i dorosłych

Leczeniem ortodontycznym można skorygować ustawienie zębów w każdym wieku.

U dzieci

Leczenie przebiega zazwyczaj szybciej, gdyż wada nie jest jeszcze w dużym stopniu rozwinięta.

W zależności od ułożenia zębów i łuków zębowych wyróżniamy różne rodzaje wad zgryzu. Do najczęściej występujących i diagnozowanych w trakcie konsultacji ortodontycznej wad zgryzu należą m.in.

• tyłozgryz-brak styku zębów; dolny łuk zębowy jest cofnięty w stosunku do górnego: widoczne jest cofnięcie dolnej wargi
• przodozgryz-dolny łuk zębowy jest wysunięty w stosunku do górnego; dolne zęby nachodzą na górne
• zgryz krzyżowy-zachodzenie zębów dolnych na górne w całym odcinku lub na wybranych odcinkach
• zgryz otwarty-przy zwarciu łuków zębowych nie ma kontaktu pomiędzy dolnymi i górnymi zębami; widoczne wydłużenie dolnej części twarzy
• zgryz głęboki-nachodzenie siekaczy górnych na dolne; widoczne skrócenie dolnej części twarzy
• zęby odseparowane-duże szpary międzyzębowe
• stłoczenia-zbyt duże zęby w stosunku do wyrostków zębodołowych.

Konsekwencje niepodjęcia  leczenia wad zgryzu u dzieci  mogą przyczynić się:

•  do pogłębiania się wad;
• do uszkodzenia zębów mlecznych i stałych;
• do kłopotów z utrzymaniem higieny jamy ustnej  (ryzyko próchnicy );
• trudności w gryzieniu pokarmów, połykaniu, żuciu;
• zaburzenia mowy;
• do chorób przyzębia, jak również ścierania się zębów.
• Inne nie mniej istotne konsekwencje niepodjęcia leczenia wad zgryzu, związane z nietypowym wyglądem zębów, twarzy lub szczęki, mogą stać się źródłem kompleksów, a to z kolei może wpływać na negatywną ocenę dziecka przez rówieśników i zachwianie jego poczucia pewność siebie i samooceny.

Etapy leczenia 

1. Przed rozpoczęciem leczenia ortodontycznego należy wyleczyć wszystkie ubytki i wykonać kompleksową higienizację jamy ustnej. Niezbędna do rozpoczęcia leczenia jest diagnostyka czyli wykonanie: RTG pantomogram, wycisku do modeli gipsowych, co pozwoli na odwzorowanie aktualnego zgryzu pacjenta, zdjęcia fotograficznego ustnej części z zewnątrz oraz zdjęcia wnętrza ust jako dokumentacja ustawienia zębów.  Pantomogram jest dodatkowo wykonywany w trakcie trwającego leczenia w celu kontroli procesu prawidłowego ustawienia koron i korzeni zębów. Po zakończeniu leczenia powtarza się badania diagnostyczne, w celu oceny efektów leczenia.
2. Na podstawie zgromadzonych danych lekarz opracowuje indywidualny plan korekcji wad zgryzu dobierając odpowiednio dobrany do potrzeb pacjenta rodzaj aparatu.
3. Do każdego zęba przyklejane są zamki, przez które przechodzi łuk i to on właśnie wywiera korygujący nacisk na ustawienie zębów.
4. W trakcie leczenia ortodontycznego trzeba zwrócić większą uwagę na utrzymanie idealnej higieny jamy ustnej. Należy dokładnie i systematycznie szczotkować zęby pastą z fluorem, stosować płyny do płukania jamy ustnej i ograniczyć pokarmy z cukrami, które predysponują do rozwoju próchnicy.
5. Co kilka tygodni, co ustali lekarz należy zgłaszać się na wizyty kontrolne mające na celu : korygowanie napięcia łuku na zęby, monitorowanie efektów leczenia oraz  po osiągnięciu zamierzonego efektu, jego ostateczne zdjęcie.

Wyróżniamy aparaty : stałe ( montowane na zębach przez cały okres leczenia, składają się z zamków, łuków, ligatur) i ruchome ( zakładane i zdejmowane samodzielnie przez pacjenta ).

Aparaty stałe dzielimy na :

• metalowe – wytrzymałe, widoczne, najczęściej stosowane,wymagają częstszych wizyt i dłuższego czasu leczenia
• ceramiczne- estetyczne, mniej widoczne, delikatniejsze
• samoligaturujące – nie wymagają gumowych ligatur (gumki utrzymujące łuk ortodontyczny w zamkach) co może skrócić czas leczenia, a to wiąże się z  łatwiejszą higieną oraz mniejszą ilością wizyt
• lingwalne – montowane od wewnętrznej strony zębów, praktycznie niewidoczne, jego noszenie skraca czas leczenia
• nakładowe -zdejmowane, prawie niewidoczne nakładki, nie można nimi wyleczyć każdej wady zgryzu.

Aparaty ruchome (zdejmowane ) :

• stosowane głównie u dzieci i przy lżejszych wadach zgryzu; ich noszenie zapobiega rozwojowi wad zgryzu, efekt leczenia uzależniony  jest od samodyscypliny pacjenta.  Podjęcie leczenia tym aparatem we wczesnym stadium rozwoju uzębienia, może  w przyszłości wyeliminować leczenie aparatem stałym .

Rodzicu!   Jeżeli Twoje dziecko ma wskazanie do noszenia aparatu ortodontycznego  miej na uwadze, że wybór aparatu ortodontycznego zależy od różnych czynników m.in. od indywidualnych potrzeb i preferencji dziecka,jego wieku, wady zgryzu, jak również budżetu.

Wybór należy omówić z ortodontą, który po uwzględnieniu pogłębionej oceny stanu uzębienia i wady zgryzu dokona wyboru jak najlepszego dla młodego pacjenta aparatu, biorąc po uwagę wszystkie za i przeciw

Na sukces w skorygowaniu wady zgryzu będzie miała wpływ samodyscyplina dziecka, zarówno jeżeli chodzi o systematyczne zakładanie aparatu ruchomego, jak i codzienną higienę jamy ustnej.

Rodzicu!  Ważna będzie tutaj Twoja rola, by przekonać dziecko, że włożony wysiłek i niedogodność noszenia aparatu wynagrodzi mu w przyszłości ładny, zdrowy uśmiech.

Efekty leczenia:

• skorygowany zgryz i proste zęby
• poprawa wymowy
• łatwiejsze i efektywniejsze dbanie o higienę równych zębów
• zapobieganie ścieraniu zębów, dzięki właściwemu ich ułożeniu
• długotrwały efekt przy stosowaniu się do zaleceń lekarza.

Krótki poradnik

• leczenie ortodontyczne to  leczenie nie tylko krzywych zębów, ale całego narządu żucia, dlatego bardzo rzadko zakłada się aparat tylko na jeden łuk,
• po założeniu aparatu stałego pojawia się ból zębów  związany z ich przesuwaniem – trwa on kilka dni i zazwyczaj nie wymaga zażywania tabletek przeciwbólowych,
• należy unikać twardych pokarmów i stosować miękką dietę, zwłaszcza zaraz po założeniu aparatu stałego,
• na otarcia błony śluzowej można stosować specjalny wosk ochronny,
• aparaty ruchome wymagają systematycznego noszenia; każde uszkodzenie, obluzowanie się zamków, łuku należy skonsultować z lekarzem
• w trakcie noszenia aparatu należy stosować się do zaleceń lekarza, szczególnie dotyczącego dbania o  higienę zębów
• w trakcie leczenia aparatem stałym bardzo często wymagane jest noszenie wyciągów międzyszczękowych, które pacjent musi sam zakładać,
• czasami wymagane jest usunięcie zębów, ale jest to bardzo wnikliwie badane i traktowane jako ostateczność,
• leczenie stomatologiczne jest możliwe w trakcie leczenia ortodontycznego i nie należy z tym zwlekać,
• po leczeniu ortodontycznym zawsze następuje leczenie retencyjne, które trwa mniej więcej tak samo długo co właściwe leczenie ortodontyczne, a jego celem jest utrzymanie zębów w prawidłowej pozycji. Przy braku przestrzegania zasad retencji istnieje ryzyko, że zęby przesuną się z powrotem.

Dodatkowe informacje: Zgoda na leczenie ortodontyczne

Higienizacja zębów  to profesjonalne oczyszczanie jamy ustnej przeprowadzane w gabinecie stomatologicznym przez higienistkę lub stomatologa.

Zabieg polega na usunięciu płytki nazębnej, kamienia, osadów, przebarwień, które gromadzą się na zębach pomimo regularnego ich szczotkowania, stając się siedliskiem bakterii.

W stomatologii nie mniej ważne od leczenia, a często najważniejsze, jest zapobieganie chorobom zębów i dziąseł, jak również niwelowanie wad zgryzu i ochrona przed powstawaniem kamienia nazębnego.

Nie od dziś wiadomo, że piękny, zdrowy uśmiech to wizytówka każdego człowieka, niezależnie od wieku i klucz do ogólnego zdrowia organizmu.

• Rodzicu !  Przyzwyczaj dziecko do codziennej higieny zębów od najmłodszych lat.
• Przypominaj, że zęby należy myć w miarę możliwości po każdym posiłku, nie rzadziej jednak niż 2-3 razy dziennie. Wówczas nie dochodzi do szkodliwej działalności bakterii, które rozkładają resztki jedzenia i produkują kwasy, czyniąc spustoszenie w obrębie zębów poprzez rozmiękczanie szkliwa i zajmowanie kolejnych warstw tkanki zęba. Prowadzi to do powstania ubytków, stanów zapalnych dziąseł, a w konsekwencji późno rozpoczętego leczenia do utraty zębów.
• Dieta współczesnych dzieci opiera się często na nadmiernym spożywaniu posiłków bogatych w cukier – słodki batonik  lub drożdżówka na drugie śniadanie, czekolada za dobrą ocenę, w kolorach tęczy dropsy, cukierki, plus morze napojów gazowanych i soków – to czynnik sprzyjający namnażaniu się bakterii w jamie ustnej i prosta droga do powstania zmian próchnicowych i chorób przyzębia.
• Próchnica jest bakteryjną chorobą zakaźną  wywołaną przez kwasy produkowane przez bakterie w płytce nazębnej.
• Poprzez nadmierne spożycie produktów słodkich w połączeniu z niewłaściwą higiena jamy ustnej próchnica stała się choroba powszechną, cywilizacyjną.

Poza zabiegami stomatologicznymi nie ma skutecznego leku, który poradziłby sobie z próchnicą.

• Domowe metody, takie jak szczotkowanie, nitkowanie czy stosowanie płukanek nie zawsze okazują się wystarczająco skuteczne w zapobieganiu stanom chorobowym w jamie ustnej.
• Dlatego też zostały wprowadzone zabiegi z dziedziny profesjonalnej profilaktyki stomatologicznej, które pomagają w usuwaniu osadu i kamienia nazębnego, powstrzymując ryzyko rozwoju próchnicy.

Wskazania do zabiegu higienizacji zębów – zabieg zalecany jest zarówno w ramach profilaktyki, zapobiegawczo, jak i zgodnie z potrzebami pacjenta.

• Według stomatologów należy go wykonać najlepiej co pół roku, by nie dopuścić do odkładania się kamienia nazębnego.
• Zabieg jest bezbolesny, nie wymaga znieczulenia. Średnio trwa od 40-60minut, zależy od zakresu procedur obejmujących plan leczenia.

Higienizacja zębów – etapy

• Wywiad w trakcie, którego specjalista oceni stan zdrowia, stan jamy ustnej, zapyta o przebyte leczenie stomatologiczne, dokona przeglądu zębów.
• Diagnoza i plan leczenia Na wizycie w oparciu o zebrane informacje lekarz  postawi diagnozę, poinformuje o przebiegu poszczególnych etapów zabiegu wybranego do potrzeb dziecka.

W ramach higienizacji zależnie od potrzeb można przeprowadzić kilka zabiegów, o ich wyborze decyduje lekarz.

• Skaling i piaskowanie

Do  profilaktyki stomatologicznej zalicza się procedury, które zapobiegają nadmiernemu gromadzeniu się osadu i kamienia nazębnego.

Pierwszą metodą jest skaling, który polega na usuwaniu kamienia nazębnego z wykorzystaniem ultradźwięków.

• Do miejsca pokrytego kamieniem przykłada się końcówkę skalera-ultradżwięki wraz z woda uderzają w złogi powodując ich usunięcie z powierzchni zęba.
• Z reguły nie wymaga znieczulenia, ponieważ nie jest to zabieg bolesny –  może być ono konieczne w przypadku stanów zapalnych dziąseł.
• Zabieg wskazany jest dla tych z pacjentów, którzy przygotowują się do założenia aparatu ortodontycznego, do profesjonalnego wybielania.

Kolejną metodą profilaktyki jest piaskowanie.

• W tym zabiegu na zęby pod ciśnieniem z wykorzystaniem wody nanoszony jest specjalny, bardzo drobny piasek dentystyczny, który usuwa pozostałości po skalingu i redukuje płytkę nazębną, przebarwienia bez niszczenia szkliwa.
• Oprócz efektu estetycznego piaskowanie pozwala chronić zęby przed próchnicą, docierając do trudno dostępnych miejsc, gdzie mogą namnażać się bakterie, jak również chronić przed chorobą przyzębia i innymi chorobami.
• Zabieg taki jest wskazany dla tych z pacjentów, którzy spożywają napoje mogące przebarwiać zęby np. herbata, soki; przed zabiegiem wybielania zębów.

Lakierowanie i lakowanie

Fluoryzacja (lakier z zawartością fluoru )

• Zabieg polega na nakładaniu lakieru z fluorem w bezpiecznym dla dziecka stężeniu, może mieć postać  żelu, lakieru, pianki; nakładany jest na zęby nienaruszone zmianami próchniczymi ani osadem czy kamieniem nazębnym. Zabieg ten przeprowadza się głównie u dzieci. Wzmacnia szkliwo zębów, zmniejsza ich nadwrażliwość.

Lakowanie natomiast polega na wypełnianiu naturalnych zagłębień w zębach specjalnym preparatem, który uniemożliwia rozwój zmian próchniczych.

 Rodzicu!  Nie odwlekaj leczenia na później! Umów wizytę w CMZ.

•  Najlepszą okazją do zweryfikowania  problemów z uzębieniem Twojego dziecka  będzie umówienie wizyty konsultacyjnej.
• Na tej wizycie lekarz poświęci tyle czasu ile potrzeba, żeby odpowiedzieć na wszelkie pytania i wątpliwości.
• Do każdego pacjenta dopasowujemy indywidualny plan leczenia, proponujemy różne rozwiązania oraz przedstawiamy pełny kosztorys.
• Pierwsza wizyta to tez doskonała okazja do poznania lekarzy i całego naszego zespołu. Zapraszamy!

W stomatologii profilaktyka, czyli zapobieganie chorobom zębów i dziąseł jest najważniejsza. Zawsze lepiej zapobiegać niż leczyć.